Nguồn Gốc & Lịch Sử
Thiên Bửu Thạch Tự (Chùa Ông Đá)
Khởi nguồn từ hang đá hoa cương nguyên khối trên sườn Bắc dãy Núi Bà, Thiên Bửu Thạch Tự (chùa Ông Đá) là sự giao hòa tuyệt mỹ giữa công trình thiên nhiên ban tặng, dấu ấn tu hành thanh tịnh và bản hùng ca lịch sử chở che quân dân qua những năm tháng chiến tranh khốc liệt.
Khối đá vòm hoa cương tự nhiên khắc 4 chữ đại tự “Thiên Bửu Thạch Tự” tạo thành mái chánh điện che chở Tam Bảo tại độ cao gần 300m so với mực nước biển.
Câu chuyện hình thành
& Danh xưng tự viện
“Thiên Bửu là ngọc báu của đất trời. Thạch Tự là ngôi chùa đá ngàn năm tráng lệ.”
Theo thư tịch cổ và các tư liệu khảo cứu của Báo Bình Định, tên gọi Thiên Bửu Thạch Tự (天寶石寺) được giải nghĩa sâu sắc theo nguồn gốc kiến tạo độc nhất vô nhị: “Thiên Bửu” là báu vật linh thiêng do đất trời hoằng hóa, và “Thạch Tự” là ngôi chùa trong lòng đá hoa cương.
Dân gian cư dân vùng ven biển Cát Hải và Phù Cát từ thuở xưa vẫn quen gọi bằng cái tên thuần hậu, mộc mạc: Chùa Ông Đá. Tên gọi này gắn liền với khối đá khổng lồ che chở phía trên chánh điện, tạo nên một vòm mái tự nhiên vĩnh cửu không cần đến đòn tay, rui mè hay ngói lợp nhân tạo.
Hang đá hoa cương & Không gian Tam Bảo
Khác biệt hoàn toàn với những ngôi chùa Phật giáo truyền thống dựng cột lim rui gỗ, chánh điện Thiên Bửu Thạch Tự là một hang đá hoa cương nguyên khối được tạo tác qua hàng triệu năm phong hóa.
Bước qua vòm đá mát lạnh, khách hành hương như lạc vào một thế giới tịch tịnh tuyệt đối. Bệ thờ Phật được bài trí mộc mạc nương theo thế đá gập ghềnh. Từng ánh nến lung linh rọi chiếu lên những vân đá rêu phong, khói trầm lan tỏa theo khe đá tạo nên cảm giác huyền diệu và trang nghiêm vô tận.
Sử Liệu Xác Minh & Giai Thoại Dân Gian
Nhằm tôn trọng sự thật lịch sử và giữ gìn nét đẹp văn hóa, chúng tôi phân định rõ ràng giữa các mốc thời gian đã được báo chí & Giáo hội ghi nhận với những truyền thuyết dân gian truyền tụng.
1. Sự Kiện Lịch Sử Đã Xác Minh
Khai sơn lập tự
Chùa được khai sơn lập tự chính thức bởi Hòa thượng húy Tâm Minh (hiệu Trí Thành). Ngài chọn hang đá tự nhiên này làm nơi tĩnh tu và khắc 4 chữ đại tự “Thiên Bửu Thạch Tự” (天寶石寺) lên vách đá.
Căn cứ chở che cách mạng
Vùng Núi Bà và hang đá chùa là địa hình hiểm trở, từng là căn cứ vững chắc che chở bộ đội, du kích và nhân dân địa phương bám trụ hoạt động. Chùa trải qua 3 đời trụ trì và chịu nhiều hư hại do bom đạn chiến tranh.
Giữ gìn hương khói
Các công trình phụ trợ quanh chùa bị tàn phá, nơi thờ tự chỉ còn lại nguyên vẹn hang đá tự nhiên. Thầy Thích Nhuận Hùng tiếp tục ở lại sớm hôm hương khói, giữ gìn chốn Tổ.
Trùng tu & Hướng dẫn tu học
Thầy Thích Nhuận Hùng cùng Phật tử cung thỉnh Đại đức Thích Nhuận Hiếu về chăm sóc Phật sự, mở mang lối đi bộ, sửa sang bệ thờ và tổ chức các thời khóa tu niệm cho bà con địa phương.
2. Truyền Thuyết & Dân Gian Lưu Truyền
Vị thiền sư Mật Tông hơn 300 năm trước
Dân gian truyền tụng từ hơn ba thế kỷ trước (cùng thời kỳ ngài Giác Ngộ khai sơn chùa Ông Núi), từng có một vị sư Mật Tông đến ẩn tu trong hang đá. Ngài thông thạo y lý, dùng lá thuốc Nam trên núi Bà để trị khỏi bệnh dịch tả cho dân làng Chánh Oai lúc bấy giờ.
Cảm hóa đàn cọp dữ nghe kinh
Tương truyền xưa kia núi Bà có nhiều hổ dữ. Nhờ đức độ và tiếng tụng kinh trầm hùng của vị thiền sư, bầy hổ dữ được cảm hóa, đêm đêm kéo về nằm phục trước cửa hang nghe kinh mà không bao giờ xâm hại dân lành.
Cảnh Quan Núi Rừng & Giá Trị Tinh Thần
Không chỉ là chốn thờ tự, Thiên Bửu Thạch Tự còn là nơi lữ khách tìm lại sự tĩnh lặng giữa thiên nhiên thuần khiết.
Đường dốc gần 3km dưới tán rừng cổ thụ
Lối mòn bê tông uốn lượn men theo triền đá sườn Bắc Núi Bà, đưa bước chân hành hương tách biệt khỏi ồn ào trần thế.
Tầm nhìn khoáng đạt ra biển Đông
Từ sân chùa, phóng tầm mắt ngút ngàn qua dải cát trắng Vĩnh Hội và sóng biển bao la, giúp tâm hồn mở rộng thênh thang.